دزفول
شهر دزفول در ‌142 كیلومتری شمال اهواز قرار دارد. دزفول یا "دژپل" و به روایت محلی "دس بیل"، یکی از آبادترین شهرهای استان خوزستان می باشد که چه به لحاظ تاریخی و چه به لحاظ اقتصادی و کشاورزی؛ رونق و رواج شایان توجهی در این استان داراست. وجه تسمیه "دزفول" به سبب پلی ذکر شده که در این شهر با دوازده طاق و چشمه بر روی رودخانه دز به روزگار شاپور اول ساسانی بنا شده است. البته محققینی همچون "اصطخری" آنرا پل "اندامش" نیز نام نهاده اند که وجه تسمیه شهر اندیمشک کنونی را تشکیل می دهد.
در قرن چهارم هجری قمری شهر دزفول به "قصر روناش" معروف بوده و "مقدسی" مورخ سرشناس از آن به نام شهر "قنطره" یعنی "پل" یاد می کند. شبکه های عالی آبیاری و به کارگیری و مهار آب در جهت تولید انرژی به زیباترین شکلی برای آسیاب کردن غذای عشایر و ساکنین منطقه در بستر رود خروشان دز در نزدیکی پل، خلاقیت های ویژه معماری این منطقه را می رساند. علاوه بر این معماران دزفولی در ساخت قلعه شوش و قلاع دیگر استان سرآمد بوده اند. دزفول به زراعت "نیل" جهت رنگ آمیزی و پرورش قلم نی شهره بوده که این فرآورده تا هند و قسطنطیه نیز صادر می شده است. این شهر برای برقراری ارتباط بین پایتخت جدید یعنی جندی شاپور و شوشتر ساخته شد و پل آن بر رودخانه دز هم اکنون نیز قابل استفاده است و مردم این شهر هنوز از آن آمد و شد می کنند.
از قدیمی‌ترین آثار تاریخی شهر می توان به محوطه های پیش از تاریخ، شهر قدیمی جندی شاپور (اولین مركز دانشگاهی ایران)، پل ساسانی (با 14 دهانه اصلی و 12 دهانه فرعی)، بافت زیبای معماری سنتی و بناهای قدیمی اشاره نمود. آسیاب های دزفول، مسجد جامع، ‌بقعه سبز قبا، بازار قدیم شهر، مسجد لب خندق، بقعه شاه ابوالقاسم، مجموعه تاریخی شاه ركن‌الدین، بقعه محمد بن جعفر طیار، بقعه رودبند و خانه تیز نو (اداره میراث فرهنگی دزفول)؛ از جمله مناطق دیدنی و تاریخی این شهرستان به شمار می‌آیند.


شوش
شوش از جمله شهرهای مهم استان خوزستان است که در 118 كیلومتری شمال اهواز واقع شده است. محوطه باستانی شوش بخش بزرگی به وسعت تقریبی 400 هكتار را در بر می گیرد كه در میان دو رود كرخه و دز واقع شده است. این محوطه از اوایل هزاره چهارم پیش از میلاد تا اوایل دوره اسلامی، یكی از مهم‌ترین شهرهای تاریخ بشر بوده است. در نتیجه كاوش‌های باستان‌شناسی آثار و بقایایی در آن یافت شده است كه قدمت آن را به دوران ماقبل تاریخ مرتبط می‌سازد. عیلامی‌ها اولین قومی هستند كه شوش را رونق بخشیدند. در دوران تسلط این قوم، شوش آنچنان اعتباری یافت كه به پایتختی برگزیده شد.
شوش، شوشیانا یا سوزیانا مرکز حکومت شهر عیلام بوده که بنای عظیم معبد پنج طبقه "زیگورات چغازنبیل" در نواحی این شهر هم اکنون یکی از بناهای عظیم خاور میانه است که با دیوارهای تو در تو و هزاران خشت و آجر بر تپه ای بنا شده و کتیبه های آجرین با خط میخی عیلامی قدمت این بنا را آشکار می سازد.
این بنا که معبدی مذهبی برای نیایش بوده به یاد "اینشوشیناک" خدای حامی شهر شوش ساخته شده است. شهر عظیم شوش به وسیله پادشاه آشوری، "آشوربانی پال" ویران گردید تا آنکه با تلاش هخامنشیان و برپایی کاخ های زمستانی به عنوان پایتخت، بار دیگر رونق گذشته خود را به دست آورد و تا اوائل تسلط عرب همچنان رونق داشت. از سده دوم تا هفتم ه. ق. نیز دوباره رونقی نصیب این شهر گشت ولی با حمله مغولان، عظمت و شكوه آن از میان رفت.
آكروپل، شهر شاهی، آپادانا، شهر پیشه وران، قلعه دمورگان، آرامگاه دانیال نبی، كاخ شائور و شهر باستانی چغازنبیل از مهم ترین دیدنی های تاریخی و باستانی شهرستان شوش به شمار می‌روند. محوطه باستانی هفت تپه حدود 15 كیلومتری جنوب شرقی شهر شوش واقع شده و همان‌طور كه از نام آن پیداست از تپه های متعددی تشكیل شده است. در تاریخ آمده بین شوش و چغازنبیل مكان مقدسی وجود داشته كه احتمالا هفت تپه امروز است.


برچسب‌ها: جغرافیا
+ نوشته شده در  شنبه ۸ بهمن ۱۳۹۰ساعت 22:37  توسط سيد مصطفي محمدزاده   |