لهجه ی اصفهانی
««البته قبلش بگم من خودم زیاد نمیتونم اصفهانی حرف بزنم ولی لهجه ی شیرینیه حتماً یخده یاد بگیریندش»»
آموزش دستور زبان اصفهانی

1- مضاف و موصوف همیشه "ی" میگیرد
مثال: در باغ--->دری باغ***گل قشنگ--->گلی قشنگ***آدم خوب---آدِمی خُب :wacko:

2- "د" ما قبل ساکن قلب به "ت" میشود. مثال: پراید--->پرایت***آرد--->آرت

3- واوساکن آخر کلمه به "ب" قلب میشود. مثال: گاو--->گاب

4- اصولاً در هر کجا که کسره قشنگ باشد فتحه به کار میرود و در هر کجا که فتحه کلمه را زیباتر میکند کسره به کار میرود.
مثال برای فتحه: اَز--->اِز***قَفَس--->قَفِس***اَزَش--->اِزِش***بزَن--->بِزِن
و برای کسره:اِمروز--->اَمروز***جمعِه--->جمعَه***سِفید--->سَفید

5- صدای "آ" جایگاهی نداشته و به "او" تبدیل میشود.
مثال: شما--->شوما***کجا--->کوجا

6- حرف "و" در قالب حرف ربطی به "آ" تبدیل میشود.
مثال: من و تو و حسن--->منا تو آ حسن
اصولاً خود "آ" به عنوان یک حرف ربط به کار میرود. مثال:من هستم--->آ بابامم هستن.
در ضمن حرف "آ" به معنای "به علاوه" هم به کار میرود.
مثال: 3+4+5--->3+4 آ 5

7- حرف "ه" در لهجه اصفهانی به نوعی نابود شده است.
مثال: بچه ها--->بِچا***گربه ها--->گُربا***میجهد--->میجِد
"ه" در آخر کلمات فعل به "د" ساکن بدل میشود.مثال:بِرِه--->بِرِد***بِشِه--->بِشِد
"ه" به "ی" هم تبدیل میشود. مثال: بهتره--->بِیتِرِس
و این بار "ه" به "ش" هم تبدیل میشود. مثال: بهش میگم---> بِشِش میگم
و جالب تر از همه "ه" به "و" هم تبدیل شده. مثال:ما هم می آییم---> ماوَم میَیم
نکته:به غیر از اول شخص مفرد، حروف "خوا" به حرف "خ" تبدیل میشود.مثال: میخوای--->میخَی

8- در برخی از افعال حرف "ی" به "اُوی" تبدیل میشود. مثال: میشنوی--->میشنُوی

9- حرف اول کلمه "ب" یا "ن" باشد و حرف سوم "ی" باشد یک "ی" بعد از "ب" یا "ن" اضافه میشود.
مثال: بگیر--->بیگیر***بشین--->بیشین***بریز--->بیریز***ببین--->بیبین

10- و معروف ترین قسمت حرف "س" آخر کلمات که واقعا لهجه اصفهانی رو شیرین کرده!!!
مثال: چه خَبَر؟--->چه خَبِرِس؟***بسه--->بَسِس
اما جالب تر اینکه کلمه "پس" کاملاً متحول شده و به "پَ" تبدیل شده.
مثال: کجایین پس؟--->کوجایین پَ؟***پس تو کجایی؟--->پَتو کوجای؟

11- "و" ما قبل "ی" به حرف "ف" تبدیل شده است. مثال: دیوار--->دیفال
تبصره: در لهجه سوپر اصفونی حرف "د" به "ز" تبدیل میشود. مثال: گنبد--->گُنبِز

12- "ی" در آخر برخی کلمات حذف میشود. مثال: چیزهای زیادی هست--->چیزا زیادی هَ

13- "د" + فعل + "د" . مثال: دِ بیا دِ***دِ برو دِ*** دِ جَلد باش دِ

چند اصطلاح اصفهانی:
1-"آیا عالم" به معنای معلوم نیست---> آیِ عالم بیاد یعنی معلوم نیست بیاد
2-"آیدی داره" به معنای جالب---> آیدی داره ایشون دارن اینارو به ما میگن
3-"جخ" به معنای تازه--->من جخ تازه رسیدم***در برخی موارد که باید خیلی مهم تر گفته بشه با خود معنی همان کلمه به کار میرود---> من جخ تازه رسیدم
4- فعل زیبای اِسِدَم که میشود گفت کلمه گرفتم رو به طور خیلی شدید داغون کرده که به شرح زیر میباشد: :blink:
اِسِدَم-اِسِدی-اِسِد-اِسِدیم-اِسِدید-اِسِدند
5-استثنای دیگری هم در مورد مغازه وجود دارد که فتحه به ضمه تبدیل میشود.
مثال: مَغازه--->مُغازه
6-"جل" باش که به معنی عجله هست که حرف اول و آخر عجله حذف شده و اینطوری شده--->جل باش
7- در بعضی موارد شکل کلی کلمات و حروف به صورت کمپلیت عوض شده.
مثال: جوجه--->چوری***کلاغ--->غِلاغ
8- در لهجه اصفهانی حرفی به نام "ژ" وجود ندارد و به جای آن را "ج" پر کرده.
مثال: ماساژ--->ماساج***پاساژ--->پاساژ
9- اصطلاح "در را پیش کن" به جای "در را ببند" که شیرینی لهجه اصفهانی رو دو چندان کرده.......

+ نوشته شده در  پنجشنبه ۲۵ اسفند ۱۳۹۰ساعت 12:9  توسط سيد مصطفي محمدزاده   |