صفت در بلوچی

 

صفت در زبان بلوچي

 

صفت كلمه ايست كه حالت و چگونگی اسم را بيان ميكند و اسمی كه همراه صفت آمده و توسط آن وصف ميشود، موصوف خوانده ميشود.
 

sohr         سرخ، قرمز           zard            زرد              wašš        شيرين، خوب

bad            بد                    borz         بالا،بلند             jahl         پايين، كوتاه

 

Á kúh borz ent.         آن كوه بلند است

Síbán sohr ant.          سيبها قرمز هستند

 

 



در بلوچی صفت قبل از موصوف واقع شده و پسوند ín نيز به انتهای آن اضافه ميگردد مانند كوه بلند  Borzín kúh.

Bágáni kabúdar sabzín, tuti zímel o wašš labzín  (كبوتر سبز باغها، طوطی زيبا و خوش لحن (بخشی از ترانه فيض محمد، خواننده بلوچ

 

صفت به تنهايی هم بصورت مفرد و هم جمع بكارميرود.
 

sohrín           قرمز                  sohrínán        قرمزها

borzín           بلند                   borzínán         بلندها            

 

صفت همراه موصوف بصورت مفرد بكارميرود حتی اگر موصوف جمع باشد.
 

borzín kúh         كوه بلند                      borzín kúhán     كوههای بلند   

sohrín síb       سيب قرمز                       sohrín síbán       سيبهای قرمز

صفت برتری

 

شيوه ساختن
 
صفت   =  صفت برتری + ter

 

gehter  بهتر                     borzter  بلندتر                 ťuhter   بزرگتر

 

صفت عالی 

 

شيوه ساختن
 
صفت   =  صفت عالی + terín

 

gehterín  بهترين                     borzterín  بلندترين                 ťuhterín    بزرگترين

 

 

 

 

 صفت فاعلی

 

úk +  بن حال =  صفت فاعلی

 

صفت فاعلی

بن حال

مصدر حال

barúk      برنده

bar

barag        بردن

newisúk   نويسنده 

newis

newisag    نوشتن

báhínúk    بازنده

báhín

báhínag   باختن

gerúk       گيرنده

ger

gerag       گرفتن

yárúk      آورنده

yár

yárag       آوردن

eškonúشنونده

eškon

eškonag   شنيدن

gwašúk     گوينده

gwaš

gwašag     گفتن

 

 

 صفت مفعولی

 

بن ماضی  =  صفت مفعولی + a(g) 

 

 

صفت مفعولی

بن ماضی

مصدر گذشته

borta(g)    برده

bort

borten   بردن

jata(g)      زده

jat

jaten      زدن

kapta(g)   افتاده

kapt

kapten   افتادن

gepta(g)   گرفته

gept

gepten   گرفتن

sohta(g)   سوخته

soht

sohten   سوختن

rehta(g)   ريخته 

reht

rehten   ريختن

nešta(g)   نشسته

nešt

nešten   نشستن

 

 

+ نوشته شده در  دوشنبه ۱۵ اسفند ۱۳۹۰ساعت 17:7  توسط سيد مصطفي محمدزاده   |