.
چهار چهار در آذرخواران و جرقویه
در گاه شناسی های جرقویه ای رازهایی نهفته است که همواره ذهن کسانی را که تازه با این فرهنگ ها آشنا می شوند،را متحیر می کند. یکی از این ایام چهار چهار است.
جرقویه ای ها معتقدند، که زمستان دارای دو چله می باشد، که اولی با نام چله بزرگه از اول دی ماه تا دهم بهمن و دومی از ده بهمن تا انتهای آن ماه به طول می کشد، که دومی را چله کوچک می نامند.
گفته می شود که این دو چله دو برادرند، که اولی با سرمایی نه چندان دشوار زمستانی را می آورد و زمین ها را برف پوش می کند، اما برادر کوچک که از چهار روز مانده به اتمام چله بزرگ پیدا می شود، از ناتوانی برادر بزرگ گله می کند، که تو نمیتوانی که سرما راه بندازی، و من اگر بیایم، کاری می کنم که بچه در گهواره و پیرزن زیر پتو و آب در شیر سماور در حال جوش از سرما یخ ببندند. سر همین ماجرا دعوایی بین برادر بزرگ و کوچک در می گیرد، که حاصل آن سرمایی شدید در چهار روز پیش و چهار روز بعد از دهم بهمن است که به چهار چهار معروف است. برادر بزرگ پس از این نزاع هر ساله، در هنگام رفتن، به برادر کوچک می گوید هر کاری کند، پشتت بهار است و جای تو را خواهد گرفت، و بدین ترتیب دوره چله کوچک شروع می شود.
گفتنی است که، جرقویه ای ها اسفند را از نظر شرایط آب و هوایی جز بهار می دانند و معتقدند ، که در آن موقع درختان زنده شده و هوا گرمتر می شود.
از جمله زمان های دیگری که در این گاه شماری در زمستان استفاده می شود موارد زیر می باشد:
نفس دزدی: در این روز می گویند اولین نشانه گرمای زمین نشان داده می شود، که روز سی وپنجم زمستان یا یک روز پیش از چهار چهار است.
نفس آشکار: در این روزنشانه های بیشتری از گرمای زمین نشان داده می شود، و دیگر برف روی زمین ماندگار نخواهد شد، اگر هم برف بنشیند بعد از چند روز آب خواهد شد. معمولا 15 شهریور نفس می کشد و گیاهان شروع به رشد می کنند.
عرب های محمدآباد و نصرآباد به اسفند ماه پشکل پناه می گویند.
افتِو بوهوت: در هنگام اسفند ماه نیز گاه هایی از نظرآب و هوایی مانند افتو بوهوت وجود دارد. افتو بوهوت در نیمه دوم اسفند اتفاق می افتد که در آن خورشید مدام پشت ابر رفته و بیرون می آید که عرب های حسین آباد جرقویه و بعضی از افراد مسن آذرخواران می گویند هوا دزد شده است.
برچسبها:
جرقویه ای
+ نوشته شده در دوشنبه ۸ دی ۱۳۹۹ساعت 22:17 توسط سيد مصطفي محمدزاده
|
