اين سند يك دستورالعمل قابل تجديدنظر درارتباط با موضوع فوق مي باشد و در كليه مراكز ارائه خدمات بهداشتي و درماني از قبيل بيمارستانها، درمانگاههاي سرپايي و ساير مراكز ارائه خدمات بهداشتي و درماني بايستي به مرحله اجرا گذارده شود و در صورت نياز به روز رساني خواهد شد...
دستورالعمل (قابل تجدیدنظر) کنترل عفونت در مراکز درمانی ویژه مراقبت از بیماران مشکوک و یا مبتلا به آنفولانزای (HINI)A با منشأ خوکی (دستورالعمل 8) تاریخ تهیه : 28/2/88
اين سند يك دستورالعمل قابل تجديدنظر درارتباط با موضوع فوق مي باشد و در كليه مراكز ارائه خدمات بهداشتي و درماني از قبيل بيمارستانها، درمانگاههاي سرپايي و ساير مراكز ارائه خدمات بهداشتي و درماني بايستي به مرحله اجرا گذارده شود و در صورت نياز به روز رساني خواهد شد.
پيشينه : تا به امروز (22 آوريل 2009) موارد انساني آنفولانزاي (HINI)A با منشأ خوكي در تعدادي از ايالات آمريكا و مكزيك به تأييد رسيده است. (براي اطلاع از آخرين اطلاعات مربوط به بيماري لطفاً به آدرس اينترنتي (http : www. cdc. gov/swine flu) مراجعه فرماييد.) بررسي اين موارد نشان مي دهد كه وضعيت كنوني سرايت انسان به انسان ادامه خواهد داشت. علائم و نشانه هاي موارد انساني آنفولانزاي خوكي همانند علائم كلينيكي آنفولانزاي انساني است يعني تب به همراه علائم گرفتاري دستگاه تنفسي (سرفه، گلودرد، آبريزش بيني) ، سردرد، كوفتگي و دردهاي عضلاني بوده و در تعدادي از بيماران حالت تهوع و اسهال نيز مشاهده شده است. همچنين موارد شديد گرفتاري سيستم تنفسي كه منجر به فوت بيمار گرديده نيز گزارش شده است. ويروس آنفولانزاي خوكي (HINI)A كه در ايالات متحده آمريكا و مكزيك سبب آلودگي انسان گرديده است يك نوع ويروس جديد نوظهور مي باشد كه قبلاً در آمريكاي شمالي ناشناخته بوده است. اين ويروس در مقابل داروهاي ضد ويروسي Oseltamivir و Zanamivir حساس بوده ولي نسبت به آمانتادين و ريمانتادين مقاوم مي باشد.
رعايت و اجراي موازين و اصول بهداشت تنفسي و آداب سرفه كردن : منظور پيشگيري از سرايت عفونت هاي دستگاه تنفسي منجمله آنفولانزاي خوكي در كليه مراكز ارائه خدمات درماني با رعايت اصول و موازين بهداشت تنفسي و آداب سرفه (cough Etiquette) است. موازين فوق بايستي از اولين نقطه مواجهه كاركنان با فرد مشكوك به عفونت اجرا گردد. آنها بايستي بعنوان يكي از اجزاء ضروري موازين استاندارد كنترل عفونت عفونتهاي بيمارستاني گنجانيده شوند. در كليه مراكز ارائه خدمات بهداشتي و درماني و مراقبتي (بيمارستانها و درمانگاهها) بايستي مكانيسم خاص ابداع شود كه كليه بيماران دچار تب و علائم تنفسي كه براي درمان مراجعه مينمايند در هر نقطه ورودي به ان مركز مورد معاينه و غربالگري از لحاظ آنفولانزاي خوكي قرار گيرند و حتي الامكان تداركات و امكانات خاص جهت جداسازي فردي به منظور ارزيابي بيماران دچار علائم بيماري (Symptomatic Patients) وجود داشته باشد.
آمادگي مراكز بهداشتي و درماني جهت اجراي طرح هاي مقابله با پيش آمدهاي احتمالي (Contingency Plans) به منظور پاسخگويي به وقوع حوادث پيش بيني نشده :
وضعيت كنوني آنفولانزاي خوكي در ايالات متحده امريكا و ساير كشورها به سرعت رو به گسترش (موارد بيماري) است. پرسنل شاغل در مراكز بهداشتي و درماني بايستي با مراجعه به دستورالعمل هاي مركز مديريت بيماريهاي واگير مرتباً در جريان آخرين اطلاعات مربوط به بيماري قرار گيرند. به اين طريق مراكز يادشده قادر خواهند بود مرتباً برنامه هاي موجود را بازنگري كرده و خود را براي مقابله با پيش آمدهاي احتمالي و پاسخگويي به وقوع پاندمي با تكميل نمودن امكانات موجود آماده نمايند. اين پيش بيني ها بايستي شامل تهيه طرح هاي مربوط به افزايش امكانات لازم جهت پذيرش بيماران بيشتر و همچنين تأمين پرسنل اضافي در صورت مواجه شدن با محدوديت بالقوه پرسنلي در زمان پاندمي باشد.
در مناطقی که به استناد اعلام مقامات مسئول بهداشتی در دانشگاه های علوم پزشکی استان مربوطه بیماری آنفولانزای خوکی وجود داشته و انتقال بیماری تأیید گردیده است، توصیه های کنترل عفونت بایستی در کلیه افرادی که دارای تب بالای c˚8/37 و یکی از علائم : - آبریزش بینی و یا احساس انسداد بینی - گلودرد - سرفه باشند به مرحله اجرا گذارده شود. چنانچه بیمار حائز علائم فوق در مناطقی دیده شود که موارد انتقال آنفولانزای خوکی وجود ندارد، رعایت موازین کنترل عفونت های تنفسی در بیماران زیر توصیه می شود. بیماران تب دار دچار علائم تنفسی که حائز یکی از دو شرط ذیل نیز باشند: · تماس نزدیک (close contacts) با مورد محتمل، مشکوک و یا قطعی آلوده به ویروس آنفولانزای خوکی (HINI)A که در طی 7 روز گذشته · سابقه مسافرت در طی 7 روز گذشته به ایالات متحده آمریکا و یا کشورهای دیگری که یک یا چندین مورد قطعی بیماری آنفولانزای خوکی در آنها مشاهده شده است. با گسترش بیماری و انتشار آن در کشورهای متعدد، دو داده اپیدمیولوژیک اخیر در شناسایی موارد بالقوه بیماری عملی اهمیت خود را از دست داده و لذا بایستی توصیه های کنترل عفونت برای کلیه بیماران تب دار دچار علائم تنفسی اجرا گردد. به محض وقوع چنین وضعیتی، این دستورالعمل هاو تعریف فوق برای شناسایی موارد مشکوک مورد تجدید نظر قرار خواهد گرفت.
کنترل سرایت عفونت از افراد بیمار به افراد سالم در مراکز بهداشتی و درمانی غربالگری بیمارانی که به مرکز پزشکی مراجعه می نمایند.
اسکان و انتقال بیماران در مراکز درمانی : هر مورد قطعی، محتمل و یا مشکوک (Confirmed, probable or Suspected) به ابتلا به آنفولانزای خوکی که جهت درمان به یک مرکز ارائه خدمات پزشکی مراجعه نماید، بایستی حتی الامکان در یک اتاق ایزوله تنفی با درب بسته بستری شود. پرسنل مسئول مراقبت که با بیمار در تماس می باشند بایستی موازین کنترل عفونت را برابر آنچه در این دستورالعمل آمده است رعایت نمایند. پرسنل مراقبت از بیماران شامل افراد زیر می باشند : - کادر پزشکی (پرستار، کمک پرستار، نظافت چی و ....) - دانشجویان دانشگاه های علوم پزشکی و پیراپزشکی - پزشکانی که بر بالین بیماران حضور می یابند - کارشناسان بیمه - افراد داوطلب در ارائه خدمات درمانی به بیماران - پرسنل شاغل در آزمایشگاههای تشخیصی روش های تشخیصی درمانی که منجر به پراکنده شدن aerosol ها (ذرات ریز تنفسی با اندازه کمتر از 5 میکرون) می شوند از قبیل برونکوسکوپی، لوله گذاری های انتخابی (elective intubation) انجام ساکشن، تجویز داروهای nebulized بایستی در محلی انجام شوند که در صورت امکان دارای فشار منفی باشند.برای این منظور میتوان از یک اتاق ایزوله مخصوص بیماریهای منطقه از راه هوا Airborne infection isolation room (AIIR) با فشار منفی استفاده نمود که هوای آن در هر ساعت 6 الی 12 مرتبه تعویض می گردد. هوای این اتاق ها می توانند مستقیماً به خارج از اتاق انتقال یابد (exhausted directly utside) و یا اینکه هوای اتاق پس از عبور از یک فیلتر (High efficiency Partiulate Air Filter) HEPA مجدداً وارد محوطه بیمارستان شود. مراکز درمانی بایستی عملکرد مطلوب سیستم فشار منفی اتاق های ایزوله تنفسی را مرتباً بررسی و ثبت نمایند. سیستم های ایجاد فشار منفی در بعضی از اتاق های عمل جراحی، بخش های مراقبت های ویژه ICU، بخش های اورژانس و اتاق های عمل سرپایی نیز بایستی وجود داشته و مرتباً از لحاظ صحت فشار منفی بررسی شوند. هنگام انتقال بیماران بایستی موازین احتیاطی مربوط به حمل بیماران بستری در اتاق های ایزوله رعایت شود. پرسنل شاغل در کلیه دپارتمانهای بیمارستان از قبیل رادیولوژی، آزمایشگاه و سایر قسمتها بایستی اطمینان داشته باشند که هنگام پذیرش بیماران مشکوک جهت انجام آزمایشات لازم ... کلیه اطلاعات مربوط به بیمار را از بخشی که انتقال بیمار از آنجا صورت گرفته است دریافت خواهد نمود. ضمناً مراکز درمانی لازم است با طراحی برنامه های عملیاتی، تبادل اطلاعات مربوط به موارد مشکوک به انفولانزای خوکی را که بین بخشهای بیمارستان جابجا می شوند یا به سایر مراکز اعزام می گردند، تسهیل نمایند. افراد بیمار بایستی در هنگام خروج از اتاق از یک ماسک جراحی استفاده نمایند تا ترشحات بینی و دهان را مهار نموده و بدینوسیله از ورود این ترشحات به فضا جلوگیری به عمل آید، ضمناً لازم است آنان را تشویق نمود که مرتباً دستهای خود را با آب و صابون بشویند و موازین بهداشت تنفسی (رعایت آداب سرفه و یا عطسه) را در نظر داشته و رعایت نمایند.
محدود نمودن تعداد پرسنل خدمات بهداشتی درمانی از ورود به اتاق ایزوله : ورود پرسنل به اتاق ایزوله بایستی محدود شده و صرفاً افرادی وارد شوند که مسئول مستقیم ارائه خدمات و مراقبت از بیمار باشند.
اقدامات احتیاطی مربوط به ایزولاسیون (جداسازی بیماران) اقدامات احتیاطی استاندارد در حین تماس با بیماران به علاوه حفاظت چشم ها بایستی توسط کلیه کارکنان ذیل به مرحله اجرا گذارده شود : · پرسنلی که در امر ارزیابی بیماران دچار عفونت آنفولانزای خوکی (HINI)A مشارکت دارند. · آنهائیکه جهت ارائه خدمت به بیماران وارد اتاق های ایزوله می شوند. اعتقاد راسخ به موازین بهداشتی دستها از طریق شستشوی مداوم با آب صابون و یا ضدعفونی به وسیله محلولهای الکل دار در موارد ذیل از اهمیت خاصی برخوردار است : · بلافاصله پس از در آوردن دستکش ها و سایر وسائل حفاظت فردی · پس از هر تماس با ترشحات مجاری تنفسی بیماران پوشیدن دستکش های یکبار مصرف همراه با پوشیدن گان به علاوه حفاظت چشم ها قبل از ورود به اتاق ایزوله تنفسی با فشار منفی الزامی است.
حفاظت تنفسی : کلیه پرسنل درمانی که وارد اتاقهای ایزوله می شوند (اتاقی که بیمار دچار آنفولانزای خوکی در آن بستری است) بایستی قبل از ورود به اتاق ماسک N95 (یکبار مصرف) که به خوبی روی بینی و دهان فیکس می شود و یا ماسک مشابه آن استفاده نمایند. توجه فرمایید که این توصیه با آنچه که در دستورالعمل های مربوط به آنفولانزای فصلی آمده متفاوت است، زیرا در دستورالعمل های مذکور توصیه شده که پرسنل بهداشتی و درمانی می تواند از ماسک جراحی جهت ارائه خدمات به بیماران دچار انفولانزای فصلی استفاده نمایند. دلیل منطقی برای توصیه مصرف ماسک N95 آن است که هنوز راههای انتقال اختصاصی این ویروس جدید (آنفولانزای خوکی) کاملاً تعیین نشده و لذا تا آن زمان، اقدام محافظه کارانه یعنی کاربرد ماسک N95 توصیه می شود.
مدیریت و اعمال تدابیر لازم درباره ملاقات کنندگان : ملاقات کنندکان بیماران دچار انفولانزای خوکی بایستی محدود به افرادی شوند که حضور آنان در نزدیکی بیمار (ترجیحاً در پیش اتاق Ante-room) از نظر عاطفی به بهبود بیمار و مراقبت از او کمک نماید (بالاخص حضور مادر بر بالین کودک مبتلا به آنفولانزا)، ملاقات کنندگانی که قبل و هنگام بستری شدن بیمار با او در تماس بوده اند. یک منبع احتمالی عفونت آنفولانزای خوکی می باشند. در صورت ضرورت جدی حضور ملاقات کننده در اتاق بیمار، بایستی هنگام ورود به اتاق بیمار از وسایل حفاظت فردی که به وسیله پرسنل مراقبت از بیماران در اختیار آنان گذارده شده برابر آموزشی که به آنان داده شده است استفاده نمایند. ملاقات کنندگان باید در بدو ورود به بیمارستان از لحاظ موازین بهداشتی نظیر شستشوی مکرر دستها با آب و صابون و خودداری از تماس دست با سطوح (در زمان حضور ضروری در اتاق ایزوله) آموزش لازم را دریافت کنند. تجهیزات حفاظتی فردی که لازم است مادر کودک قبل از ورود به اتاق ایزوله تنفسی با فشار منفی از پرسنل بیمارستان دریافت نمایند عبارتند از : گان - دستکش یکبار مصرف- عینک یا نقاب های محافظ صورت- ماسک N95 پرسنل بیمارستان باید ملاقات کننده (مادر کودک) را درخصوص نحوه پوشیدن و خارج ساختن وسایل حفاظت فردی از تن آموزش دهند.
مدت زمان اعمال موازین احتیاطی : موازین احتیاطی ایزولاسیون بایستی برای مدت 7 روز پس از بروز علائم یماری و یا تا رفع علائم مذکور (هر کدام که طولانی تر باشد) ادامه یابد. افراد دچار آنفولانزای خوکی بایستی از یک روز قبل از بروز علائم تا 7 روز پس از آن بطور بالقوه به عنوان یک فرد مسری تلقی گردند. آن دسته از افراد که بیماری آنان بیش از 7 روز ادامه یابد بایستی تا برطرف شدن کلیه علائم بیماری به عنوان یک منبع عفونی بالقوه قابل سرایت به دیگران محسوب گردند. احتمالاً کودکان، خصوصاً کودکان خردسال مدت طولانی تری مسری خواهند بود.
نظام مراقبت از کارکنان بهداشتی درمانی : در جوامعی که انتقال آنفولانزای خوکی ناشی از ویروس (HINI)A به وقوع پیوسته است، کلیه کارکنان بهداشتی درمانی بایستی بطور روزانه از لحاظ علائم و نشانه های بیماری تنفسی توام با تب تحت مراقبت باشند. کارکنان بهداشتی درمانی که نشانه های بیماری در آنها ظاهر شده نبایستی در محل کار حضور یابند و یا چنانچه ناگزیر به حضور در محل کار هستند بایستی از ارائه خدمات به بیماران خودداری نموده و مراتب را به سرپرست خود و همچنین پرستار کنترل عفونت اعلام نمایند. در حالیکه در جوامعی که فاقد موارد انفولانزای خوکی می باشند، تنها آن دسته از پرسنل بهداشتی درمانی که در اتاق های ایزوله و بخش های بررسی موارد مشکوک به آنفولانزای خوکی ارائه خدمت می نمایند بایستی هر روز از لحاظ علائم و نشانه های بیماری های تنفسی تب دار بررسی شوند. این غربالگری شامل آن دسته از کادر درمانی که در درمانگاه سرپایی و درمانگاه و بخش اورژانس خدمت می کنند نیز می شود زیرا این گروه در معرض تماس با موارد مشکوک به آنفولانزای خوکی هستند. پرسنل بهداشتی درمانی که نشانه های بیماری در آنها ظاهر شده نبایستی در محل کار حاضر شوند و یا چنانچه در محل انجام وظیفه می باشند بایستی از مراقبت بیماران خودداری نموده و مراتب را به سرپرست خود و همچنین پرستار کنترل عفونت اعلام نمایند. پرسنل بهداشتی و درمانی که دارای بیماری تنفسی تب دار نیستند می توانند به کار خود ادامه دهند. آن دسته از کارکنان بدون علائم (asymptomatic) که دارای سابقه تماس با ویروس (HINI)A بدون استفاده از وسایل حفاظتی می باشند ولی تحت پروفیلاکسی با داروهای ضد ویروسی می باشند نیز می توانند به فعالیت خود ادامه دهند. برای آشنایی با نحوه استفاده از داروهای ضد ویروسی می توانید از دستوالعمل ذیل که توسط مرکز مدیریت بیماریهای واگیر تهیه شده استفاده نمایید :
راهنمای (قابل تجدید نظر) درمان دارویی ضد ویروس در موارد قطعی یا مشکوک ابتلا به ویروس آنفولانزای A یا منشأ خوکی و همچنین موارد تماس نزدیک (دستورالعمل 7)
اجرای تدابیر لازم درباره پرسنل بهداشتی و درمانی بیمار : کارکنان بهداشتی و درمانی که دچار تب توام با علائم تنفسی می باشند بایستی از حضور در محل کار خودداری نمایند. در جوامعی که انتقال آنفولانزای (HINI)A با منشأ خوکی رخ داده است، کارکنان بهداشتی و درمانی که دچار ناراحتی تنفسی توام با تب می گردند برای مدت 7 روز و یا تا زمان رفع علائم (هر کدام که طولانی تر باشد) از اشتغال به کار معاف گردند. در جوامعی که فاقد موارد آنفولانزای خوکی بوده اند، پرسنل بهداشتی درمانی که علائم تنفسی توام با تب در آنها ظاهر می شود و در بخشهایی کار می کنند که موارد مشکوک به آنفولانزای خوکی بستری می باشند بایستی برای مدت 7 روز و یا مدتی که علائم بیماری برطرف شود (هر کدام که طولانی تر باشد) از حضور در محل کار معاف گردند. در جوامعی که هنوز موارد آنفولانزای خوکی وجود ندارد، چنانچه پرسنل بهداشتی و درمانی دچار ناراحتی تنفسی توام با تب گردیده و در محلی کار می کند که موارد مشکوک به آنفولانزا خوکی بستری نمی باشند، بایستی بازگشت به کار نامبرده برابر دستورالعمل های رایج مرکز اعمال گردد.
متولی فراهم نمودن وسایل حفاظت فردی و داروهای ضد ویروس کیست ؟ به منظور اطمینان از دریافت صحیح و متناسب وسایل حفاظت فردی و داروهای ضد ویروسی به مراکز بهداشتی درمانی، مصرف کنندگان بایستی برنامه ای را تهیه نمایند که موجودی تجهیزات حفاظت فردی و داروی ضد ویروس خود را همواره پایش نموده و نیاز خود را سریعاً به معاونتهای بهداشتی و درمانی دانشگاه متبوع اعلام نمایند.
کنترل عفونت در مراکز بهداشتی درمانی (اعمال موازین بهداشت محیط) : همان استراتژی های مربوط به پاکیزه نمودن و ضد عفونی کردن محیط که در فصول شیوع آنفولانزای فصلی مورد استفاده قرار می گیرد می تواند در مورد انفولانزا خوکی نیز به مرحله اجرا گذارده شود. (در کشور جمهوری اسلامی ایران اسلایدهای کنترل عفونت که در کارگاه های آنفولانزای خوکی ارائه می شود می تواند مورد استفاده قرار گیرد). اعمال تدابیر لازم در رختشوی خانه های مراکز درمانی، ضدعفونی ظروف وسایل آشپزخانه و همچنین پس مانده و زباله های عفونی ناشی از اعمال های پزشکی نیز بایستی به همان طریق انجام شود که در دستورالعمل آنفولانزای فصلی (یا اسلایدهای کنترل عفونت که در کارگاه های آنفولانزای خوکی ارائه می شود) اشاره شده است.
کنترل مبادی ورودی مراکز بهداشتی و درمانی : در قسمت ورودی هر واحد ارائه خدمات بهداشتی و درمانی بایستی تابلویی نصب شده که جهت آگاهی بیماران و ملاقات کنندگان، بر روی آن اطلاعات لازم در مورد مقررات مرکز ارائه شده باشد منجمله اینکه افراد دچار ناراحتی تنفسی تب دار بایستی بفوریت مراتب را به مسئولان بخش مربوطه بیمارستان اعلام نمایند.
تجویز واکسن آنفولانزای فصلی سال 2008-2009 : پیش بینی نمی توان کرد که واکسن آنفولانزای فصلی موجود مربوط به سالهای 2008-2009 سبب ایمنی در مقابل آنفولانزای خوکی شود. ولی چنانچه در قسمتی از کشور هنوز ویروس آنفولانزای فصلی در گردش می باشد تزریق واکسن آنفولانزای فصلی توصیه شود.
برچسبها: پزشکی
+ نوشته شده در دوشنبه ۱ اسفند ۱۳۹۰ساعت 21:41  توسط سيد مصطفي محمدزاده
|
|