بزرگ‌ترین بانك‌های اطلاعاتی (Database) جهان كدامند؟ ممكن است این پرسش ذهن بعضی از برنامه‌نویسان را گاهی به خود مشغول كرده باشد. معمولاً برنامه‌نویسان دوست دارند بدانند كدام یك از نرم‌افزارهای مدیریت بانك اطلاعاتی قدرتمندتر است و كدام شركت‌ها و سازمان‌ها در جهان از همان نرم‌افزاری استفاده می‌كنند كه آن‌ها روش كارش را می‌دانند. برای یافتن پاسخ كافی است حضور ذهن داشته باشید تا نام یكی دوتا از بزرگ‌ترین‌ها را به خاطر بیاورید. بله! آن‌ها گوگل و یاهو هستند. این بانك‌های اطلاعاتی غول‌آسا یك نسخه از جدیدترین صفحات وب اكثر سایت‌های اینترنتی جهان را در خود ثبت كرده‌اند. البته بحث درباره این كه كدام یك از این دو بانك بزرگ‌تر است، سال‌هاست جریان دارد و گویا پایانی هم برای آن متصور نیست.



مقامات مسئول هریك از دو سایت آمار متفاوتی درباره خود و دیگری ارائه می‌دهند و البته طرفداران این دو رقیب نیز نظرات متفاوتی دارند. با این وجود، از شواهد چنین برمی‌آید كه دیتابیس گوگل به مراتب بزرگ‌تر از یاهو است و این را می‌توان از تفاوت تعداد صفحات ثبت شده در موتور جست‌وجوی این دو و نیز تعداد مراجعات از هر یك از آن‌ها به یك سایت مشخص حدس زد. چندی پیش كنجكاو شدم در این مورد تحقیق كنم و تصادفاً به سایت جالبی برخورد كردم.

از سال 2001 به این سو، یك شركت تحقیقاتی به نام وینتر (Winter) دست به ابتكار جالبی زده است. این شركت تلاش می‌كند هر دو سال یك‌بار فهرست بزرگ‌ترین بانك‌های اطلاعاتی جهان را براساس یك روش پژوهشی معین تهیه و منتشر كند. تحقیق وینتر فقط آن دسته از شركت‌هایی را شامل می‌شود كه حجم دیتابیس مورد استفاده آن‌ها حداقل یك ترابایت (هزار گیگابایت) باشد.

با این حال، چون هدف این شركت از تهیه فهرست رده‌بندی مذكور، مقایسه قدرت و كارایی نرم‌افزارهای تجاری مدیریت بانك‌های اطلاعاتی است، متأسفانه نام گوگل در این رده‌بندی دیده نمی‌شود؛ زیرا گوگل از یك سیستم فایلی ویژه استفاده می‌كند و به هیچ نرم‌افزار تجاری خاص برای ایجاد بانك اطلاعاتی خود متكی نیست. بنابراین می‌توان حدس زد كه اولین نام در فهرست ده دیتابیس بزرگ جهان در این فهرست، همان یاهو است.

یاهو در صدر

طبق گزارش شركت وینتر در سال 2005، بانك‌اطلاعاتی یاهو بیش از صد ترابایت ( صدهزار گیگابایت) حجم دارد. جالب است بدانید این دیتابیس عظیم‌ روی نرم‌افزار مشهور اوراكل و سیستم‌عامل قدرتمند یونیكس بنا شده است. یاهو نرم‌افزار اوراكل را مستقیماً از شركت اوراكل خریداری كرده است، اما سرورهای یاهو از نوع PrimePower و ساخت شركت فوجیتسو زیمنس است و سیستم ذخیره‌سازی اطلاعات این بانك اطلاعاتی غول‌آسا را شركتEMC به یاهو فروخته است.

مطالعه جدیدترین فهرست از ده دیتابیس بزرگ جهان (فهرست 2005) حتماً برای بسیاری از خوانندگان ماهنامه شبكه جالب خواهد بود. لینك فایل PDF گزارش كامل وینتر را از بخش دانلود سایت ماهنامه پیدا كنید. در اینجا مایلم برخی از نتایج جالب این گزارش را به اختصار برایتان بازگو كنم.

حتماً برای همه شما جالب است بدانید رتبه دوم در این فهرست متعلق به كیست. یك موتور جست‌وجوی دیگر؟ خیر! از اینجا به بعد داستان تغییر می‌كند و بازیگران دیگری وارد صحنه می‌شوند. رتبه دوم بزرگ‌ترین دیتابیس جهان در فهرست وینتر متعلق به شركت AT&T است كه قدیمی‌ترین شركت مخابراتی جهان و یكی از Backboneها یا ستون فقرات اینترنت است.

نرم‌افزار دیتابیسAT&T كه Daytona نام دارد را همین شركت نوشته‌است، اما بر خلاف گوگل كه از سیستم فایلی خاصی استفاده می‌كند، Daytona روی یونیكس اجرا می‌شود و به همین دلیل وینتر توانسته است نام آن را در فهرست رده‌بندی خود بیاورد و حجم آن را با دیگر بانك‌های اطلاعاتی بزرگ دنیا مقایسه كند.

مطابق فهرست 2005، دیتابیس این شركت با كمی فاصله نسبت به یاهو، 93 ترابایت اطلاعات را در خود ذخیره كرده است. سرورهای AT&T و سیستم ذخیره‌سازی آن را HP ساخته است. مقام چهارم این جدول دوباره متعلق به همین شركت است؛ با این تفاوت كه دیتابیس رتبه چهارم كه بیش از 26 ترابایت حجم دارد، روی سرورهای ساخت سان مایكروسیستمز قرارگرفته‌اند.

اما مقام سوم كیست؟ این یكی واقعاً غیر منتظره است. پایگاه‌داده‌های شركت بزرگ مخابراتی كره‌جنوبی با نام KT با بیش از 49 ترابایت اطلاعات (لابد اطلاعات مشتركان و مشتریان و سایر اطلاعات مرتبط) این مقام را از آن خود كرده است. دیتابیس KT از نوع DB2 و محصولی از شركت IBM است. سرورهای این بانك اطلاعاتی را نیز آی‌بی‌ام بهKT فروخته است، اما سیستم ذخیره‌سازی آن ساخت شركت هیتاچی است. این پایگاه اطلاعاتی نیز روی یونیكس بنا شده است.

فناوران برتر

شركت مخابراتی Cingular Wireless، بزرگ‌ترین اپراتور بی‌سیم ایالا‌ت‌متحده كه 58 میلیون مشترك خطوط موبایل در این كشور را تحت پوشش خود دارد، در رتبه پنجم قرار دارد و از نرم‌افزار اوراكل، سیستم‌عامل یونیكس و سرورهای HP استفاده می‌كند. رتبه‌های ششم و نهم این جدول دوباره متعلق به یك شركت دات كام دیگر است. حدس بزنید!

بزرگ‌ترین و موفق‌ترین سایت تجارت الكترونیكی جهان كدام است؟ بله درست حدس زدید؛ آمازون! این سایت بزرگ از دو دیتابیس با ظرفیت‌های 24 و 18 ترابایت استفاده می‌كند؛ هر دو از نوع اوراكل و روی سیستم‌عامل لینوكس. سرورها و سیستم ذخیره‌سازی دو بانك‌اطلاعاتی نیز ساخت HP است. در فهرست وینتر رتبه هفتم به نام یك شركت ناشناس ثبت شده كه احتمالاً ناشناس نیست بلكه یك سازمان نظامی یا امنیتی متعلق به ایالا‌ت متحده است كه نخواسته نامش فاش شود. این دیتابیس از نوع DB2 و ساخت آی‌بی‌ام است و روی سرورهای ساخت همین شركت بنا شده كه حدس نظامی بودن سازمان را تقویت می‌كند.

در فهرست ده تای نخست جهان، مكان هشتم متعلق به شركتی است كه از دیتابیس SQL Server ساخت مایكروسافت استفاده می‌كند. این دیتابیس نوزده ترابایتی كه روی سیستم‌عامل ویندوز برپا شده، متعلق به شركت Unisys Payment Services&Solutions) UPSS) است كه شاخه‌ای از شركت بزرگ Unisys است. این شركت كه در هلند مستقر است، به تعدادی از بانك‌های اروپا خدمات بانكداری الكترونیكی ارائه می‌دهد.

آخرین رتبه نیز متعلق به شركت تحقیقاتی Nielsen Media Research است كه گزارش‌های پژوهشیش درباره وضعیت فناوری اطلاعات در زمینه‌های مختلف را بارها در همین مجله و دیگر رسانه‌ها و سایت‌های ایرانی مرتبط با فناوری اطلاعات خوانده‌اید. نیلسن از Sybase روی یونیكس استفاده می‌كند و سرورهای آن ساخت سان‌مایكروسیستمز هستند.

گزارش كامل وینتر آمار جالب دیگری هم دارد. مثلاً می‌توانید تحقیق كنید كه فهرست ده بانك اطلاعاتی بزرگی كه از‌SQL Server مایكروسافت استفاده می‌كنند، شامل اسامی چه شركت‌هایی است. آمار مشابهی را به تفكیك دیگر نرم‌افزارهای بانك اطلاعاتی مانند اوراكل می‌توانید در این گزارش ببینید.

دیگر نتایج جالب این تحقیق به شرح زیر است:

بزرگ‌ترین Processing System On line Transactional) OLTP) دنیا، یك بانك‌اطلاعاتی سازمان املاك انگلستان و ولز است كه در حقیقت در میان تمام سازمان‌های ثبت اسناد و املاك دنیا پیشرفته‌ترین است و 23 ترابایت حجم دارد. دیگری متعلق به شركت مالی UPS است كه 29 ترابایت است. هر دو بانك اطلاعاتی روی DB2 بنا شده‌اند و از سرورهای مدل IBM eServerz990 استفاده می‌كنند.

سازمان ثبت اختراعات ایالا‌ت متحده (اوراكل)، شركت مخابراتی SQL Server) Verizon)، اداره گمرك ایالا‌ت‌متحده

(CADatacom)، شركت تركسل (اوراكل)، مایكروسافت (SQL Server)، دل (اوراكل)، هیولت پكارد (اوركل)، TSystems وابسته به دوچ تله كوم آلمان (اوراكل) و شركت‌های مخابراتی Sage Telecom ایالا‌ت‌متحده (SQL Server) و Bharti هند (اوراكل) از دیگر رتبه‌داران این فهرست هستند.